Erft u een onderneming en wilt u deze voortzetten? Wat u moet doen en regelen, hangt af van de rechtsvorm van het bedrijf. Lees op deze pagina waar u mee te maken krijgt als u een onderneming erft.
De rechtsvorm van het bedrijf dat u erft, bepaalt onder andere wie er verantwoordelijk is voor schulden. Is het bedrijf een rechtspersoon? Dan bent u als erfgenaam meestal niet met uw eigen geld aansprakelijk voor schulden van het bedrijf. Is het bedrijf geen rechtspersoon? Dan kunt u wel privé aansprakelijk zijn voor schulden.
Controleer ook of de overledene overeenkomsten heeft afgesloten. Hierin kunnen extra afspraken staan. Bijvoorbeeld over de verdeling van het bedrijf bij meerdere erfgenamen.
Lees per rechtsvorm wat er gebeurt als u het bedrijf erft en wilt voortzetten:
U erft direct alle bezittingen en schulden van het bedrijf. Een eenmanszaak kan ook personeel hebben. Bij overname van het bedrijf, neemt u dan ook het personeel over.
Erft u een bv of een nv? Dan krijgt u het aandeel van de overleden ondernemer. U wordt dan gedeeltelijk of volledig aandeelhouder van het bedrijf.
U wordt niet automatisch de bestuurder van het bedrijf. In de statuten van het bedrijf staat hoe het bestuur wordt geregeld bij een overname. Meestal kiezen de aandeelhouders tijdens de Algemene Vergadering van Aandeelhouders (AVA) een nieuwe bestuurder. Het kan zijn dat u als aandeelhouder in de AVA kan stemmen wie de plek mag opvullen.
In een beding (afspraak) staat wat er moet gebeuren met het aandeel van een overleden vennoot of maat. Dit beding is meestal onderdeel van het vennootschaps- of maatschapscontract dat is opgesteld toen het bedrijf werd opgericht. De andere vennoten of maten blijven onderdeel van het bedrijf. In het beding staan afspraken over hoe zij het bedrijf moeten voortzetten.
Er zijn 4 soorten afspraken:
In een verblijvingsbeding staat dat het aandeel van de overledene automatisch naar de andere vennoten of maten gaan. Zij betalen de waarde van de aandelen uit aan de erfgenaam of erfgenamen.
Bij een aanbiedingsbeding (of toescheidingsbeding) gaat het aandeel van de overledene niet automatisch op iemand anders over. Het aandeel wordt verdeeld zoals afgesproken in de overeenkomst. De erfgenaam is wel verplicht om het aandeel van de overledene aan te bieden aan de vennoten of maten.
Een overnamebeding wordt gebruikt als er bezittingen zijn van de overledene die voor de vennootschap of maatschap zijn. De andere vennoten of maten mogen met deze afspraak de bezittingen tegen een vergoeding overnemen.
In een voortzettingsbeding staat dat de rechtsverhouding tussen de overgebleven vennoten hetzelfde blijft als een van de vennoten overlijdt. De vennootschap wordt dan niet ontbonden.
Stichtingen en verenigingen hebben geen aandelen. Was de overledene de bestuurder van een stichting of vereniging? Dan staat in de statuten wie het bestuur overneemt. Of wie daarover mag beslissen. Is het onduidelijk wie het bestuur over mag nemen? Dan kunt u als erfgenaam aan de rechter vragen om een nieuwe bestuurder aan te wijzen. Omdat de stichting en vereniging rechtspersonen zijn, blijven de bezittingen van de stichting of de vereniging.
U moet erfbelasting betalen als u een erfenis krijgt. Ook als de erfenis een bedrijf is. U moet daarom aangifte erfbelasting doen. U krijgt binnen 4 maanden na het overlijden van de ondernemer een brief van de Belastingdienst. Daarin staat hoe en wanneer u de aangifte moet doen.
Zet u het bedrijf voort? Dan kunt u de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) gebruiken. U betaalt dan minder of geen erfbelasting. U kunt via de BOR ook uitstel van betaling aanvragen.
U moet de onderneming minimaal 5 jaar voortzetten. Stopt u eerder met het bedrijf? Dan moet u toch de erfbelasting betalen waar u met de BOR vrijstelling voor had.
Bekijk alle voorwaarden en voorbeelden van de Belastingdienst: Erfbelasting en schenkbelasting en de bedrijfsopvolgingsregeling (Hoofdstuk 1 en 2).
U heeft toegang nodig tot de bankrekening van de onderneming om het bedrijf voort te kunnen zetten. Neem daarom contact op met de bank van de overledene. U heeft een verklaring van erfrecht van uw notaris nodig. Hiermee bewijst u aan de bank dat u officieel beslissingen mag nemen over de bezittingen van de overledene. Zoals de tegoeden op betaalkaarten, creditcards en internetbankieren.
Heeft het bedrijf personeel in dienst? Werknemers houden hun rechten en plichten. U mag niets wijzigen in hun arbeidsvoorwaarden, contracten of in de cao. U mag ook geen personeel ontslaan.
U moet de Belastingdienst laten weten dat u personeel overneemt. Vul hiervoor het formulier Melding Loonheffingen Overdracht van activiteiten in. Wordt u door de overname voor de eerste keer werkgever? Dan moet u dit ook melden bij de Belastingdienst.
Controleer alle voorwaarden en afspraken van lopende contracten. Zo kunt u beoordelen of u deze wilt overnemen of beëindigen.
Bijvoorbeeld:
U bent wettelijk verplicht een administratie bij te houden en te bewaren. Controleer deze onderdelen:
Het regelen van erfzaken van een onderneming is ingewikkeld. De Nabestaandendesk ondersteunt nabestaanden bij het regelen van praktische zaken.
Mede mogelijk gemaakt door Samenwerkingsverband Ondernemersplein
